Opiekunką z ramienia Wdeckiego Parku Krajobrazowego była pani Julita
Karpus, strażniczka/ pracownik obsługi WPK.
Głównym naszym zadaniem (oczywiście poza odpoczynkiem) była
inwentaryzacja przebytych turystycznych szlaków: wodnych i pieszych.
W piątek 28 sierpnia uczestnicy udali się samodzielnie, samochodami z Torunia do Tlenia.
Tleń – wieś położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim, w gminie Osie. Położony w centrum Borów Tucholskich nad jeziorem Mukrz oraz rzeką Wdą i jej dopływem – Prusiną. W średniowieczu ok. 1415 r. w przy ujściu Prusiny do Wdy istniał młyn, wokół którego powstała osada o nazwie Inschen. Obecna nazwa miejscowości wywodzi się od słodkowodnej ryby z rodziny karpiowatych, jaką jest kleń. Miejscowość posiada kilka ośrodków wypoczynkowych i wypożyczalni sprzętów wodnych oraz kino letnie. Większość mieszkańców żyje z turystyki. Spora część zabudowań to domy letniskowe. Wokół Tlenia rozpościera się Wdecki Park Krajobrazowy.
Wdecki Park Krajobrazowy – jeden z młodszych polskich parków krajobrazowych. Został utworzony 16 lutego 1993 r. Powierzchnia parku wynosi 19 177,24 ha, a jego otuliny – 4609,15 ha. Położony na Pojezierzu Południowo pomorskim, w środkowo-wschodniej części Borów Tucholskich, w dorzeczu rzeki Wdy i jej dopływów Prusiny, Ryszki i Sobińskiej Strugi. Pod względem administracyjnym Wdecki Park Krajobrazowy znajduje się w całości na obszarze województwa kujawsko-pomorskiego. Swoim zasięgiem obejmuje dwa powiaty: świecki, w tym gminy Drzycim, Jeżewo, Lniano, Osie i Warlubie oraz powiat tucholski, w tym gminy Cekcyn i Śliwice (łącznie 7 gmin). Ok. 75% powierzchni parku oraz 59% jego otuliny leży na terenie gminy Osie. Siedziba Zarządu Wdeckiego Parku Krajobrazowego znajduje się w Osiu.
- Bazą imprezy był budynek Centrum Czynnej Ochrony Przyrody Wdeckiego PK w Tleniu przy ul. Bydgoskiej 6. Po rozlokowaniu się w pokojach na II piętrze spotkaliśmy się w Sali Konferencyjnej z naszą opiekunką panią Julitą Karpus, od której otrzymaliśmy mapy WPK i szereg aktualnych informacji. Następnie obejrzeliśmy kilka filmów edukacyjno-przyrodniczych o Wdeckim Parku Krajobrazowym, zajadając się jej drożdżówką z jagodami.
Wieczorem na terenie Centrum wzięliśmy udział w ognisku integracyjnym i pieczeniu kiełbasek.
W sobotę 29 sierpnia
(po nocnym deszczu) uczestnicy po spożyciu śniadania udali się pod
przewodnictwem pani Julity Karpus na zwiedzanie obiektów będących pod
zarządem WPK.
Pierwszym była znajdująca się na dworcu stacji PKP Tleń – Kolejowa
Izba Pamięci. Obejrzeliśmy zgromadzone tu eksponaty pochodzące z
miejscowej stacji PKP które kiedyś służyły kolejarzom do ich codziennej
pracy (w tym rowery, centralki telefoniczne, megafony, latarnie,
wyposażenie kas biletowych itp.) oraz dużą kolekcję zegarów stacyjnych.
Drugim obiektem (znajdującym się nieopodal) była Kociewska Izba.
Przy wejściu powitał nas napis: „Przyńdźta, zobaczta, posłóchajta
– niech Wóm Kociewie serce rozgrzeje”. Tutaj obejrzeliśmy poza
strojami kociewskimi, narzędzia rolnicze (sierpy, nożyce, siekiery,
młotki wiertarki, heble itp.), sprzęty domowe (magiel ręczny, żelazka,
naczynia kuchenne, wagi, młynki, maszynki do mielenia itp.), żegnał nas
eksponat dyscyplinujący niesfornych, tzw. „pyda” (drewniana rączka z
rzemieniami). Po wyjściu z izby zatrzymaliśmy się przy Tablicach
Informacyjnych dotyczących WPK a następnie udaliśmy się na ul. Czerską w
Tleniu do osady młyńskiej położonej nad rzeką Prusiną (dopływem Wdy).
Tutaj obejrzeliśmy trzeci obiekt – dawny Dom Młynarza z XVII w.
(późniejszy budynek poczty) posadowiony na działce 4 ha, miejsce
lokalnych imprez plenerowych. Po obejściu terenu osady młyńskiej po
której ostał się tylko Dom Młynarza, zwiedziliśmy go od wewnątrz.
Obejrzeliśmy zgromadzone w jego pokojach: meble, zegary, lampy, sprzęty
gospodarstwa domowego i naczynia. Ozdobą jednego z pokoi jest piękny
kaflowy piec. Na zakończenie zwiedzania, pani Julita zaprosiła nas do
degustacji zrobionych przez siebie „ruchańców z fiutem” (takie
kociewskie danie regionalne, racuchy i słodki syrop z przypalanej
maślanki i cukru). Po powrocie na bazę mieliśmy godzinny odpoczynek a po
nim wyruszyliśmy realizować dalszy program imprezy. Chętna grupa (8
osób) uczestników udała się busem do Starej Rzeki skąd kajakami spłynęła
rzeką Wdą do Tlenia. Pozostali pływali rowerami wodnymi po Zalewie
Żurskim i spacerowali po Tleniu zajadając się ciastkami i lodami (np. o
smaku lawendowym). Wieczorem na terenie Centrum po raz drugi było
ognisko integracyjne oraz pieczenie kiełbasek, pieczywa i jabłek.
W niedzielę 30 sierpnia uczestnicy po śniadaniu i wysprzątaniu całego obiektu na „tip top” gotowi byli opuścić bazę. Nastąpiło pożegnanie z panią Julitą Karpus która zaprezentowała nam projekt Tablicy jaką uczestnicy imprezy zafundowali dla WPK. Wymieniliśmy też upominki, uczestnicy otrzymali albumy o Wdeckim Parku Krajobrazowym, pani Julita poza gorącymi podziękowaniami słodki upominek – miody. Następnie była wspólna fotka i wyjazd samochodami do Starej Rzeki.
Po przyjeździe zostawiliśmy samochody na parkingu i wyruszyliśmy na trasę „Ścieżki ciszy” (pętla długości 5 km) uczestnicy zbierali też po drodze grzyby których był akurat wielki wysyp.
„Ścieżka ciszy” przebiega przez obszar NATURA 2000 - Specjalny Obszar Ochrony Sandr Wdy, który jest jednym z najcenniejszych przyrodniczo fragmentów Borów Tucholskich. Obszar położony jest na równinie sandrowej, w którą głęboko wcina się Wda i jej dopływy. W rynnach polodowcowych i zagłębieniach wytopiskowych położone są różnego typu cenne ekosystemy wodne i bagienne. Obszar obejmuje rdzeniowe części Wdeckiego PK i jest reprezentatywny dla przyrody Borów Tucholskich. Położone nieopodal ścieżki Jezioro Piaseczno, znajdujące się na terenie rezerwatu przyrody, jest niezwykle czystym jeziorem polodowcowym typu rynnowego, bezodpływowego, zasilanym przez wody podziemne i opady atmosferyczne. Woda jeziora zaliczana jest do I klasy czystości. Zlewnia bezpośrednia jeziora porośnięta jest zwartym kompleksem leśnym dochodzącym do linii brzegowej.
- Na mecie w barze chętni skorzystali z możliwości zjedzenie pieczonego pstrąga z przystawkami.
Tutaj oficjalnie Andrzej Cyrwus kończy imprezę „Z PTTK-iem w Tleniu”. Do Torunia wracamy już indywidualnie samochodami.
Opracował: Tadeusz Perlik.